Centrum Edukacji Ekologicznej w Górze Siewierskiej to bezpłatny park edukacyjno-rekreacyjny, który powstał w 2022 roku na terenie gminy Psary. Główną atrakcją jest 15-metrowa wieża widokowa z panoramą Zagłębia, ale to dopiero początek – na powierzchni 1,7 hektara czeka sporo ciekawych elementów łączących naukę o środowisku z dobrą zabawą na świeżym powietrzu. Miejsce powstało w ramach większego projektu rewitalizacji doliny Przemszy i Brynicy, a jego budowa pochłonęła blisko 4 miliony złotych.
- 15-metrowa wieża widokowa z panoramą
- interaktywny park doświadczeń
- ścieżka edukacyjna z 23 tablicami
- ogród meteorologiczny i geologiczny
- dostępność dla osób z niepełnosprawnościami
Wieża widokowa z widokiem na Zagłębie i góry
Piętnastometrowa wieża to bez wątpienia magnes tego miejsca. Z tarasu widokowego rozpościera się panorama okolic – widać pobliskie miejscowości, a przy dobrej pogodzie nawet góry. To spory atut w regionie, gdzie punktów widokowych nie ma za wiele.
Warto wiedzieć, że obiekt jest dostępny dla osób z niepełnosprawnościami ruchowymi. Na wieżę można wjechać schodołazem – wystarczy wcześniej umówić się z Gminnym Ośrodkiem Kultury Gminy Psary pod numerem 32 267 22 59. Takie rozwiązania w tego typu miejscach wciąż nie są standardem, więc to naprawdę dobra wiadomość.
Park doświadczeń dla dzieci i dorosłych
Plac zabaw w Centrum to nie zwykłe huśtawki i zjeżdżalnie. Koncepcja opiera się na eksperymentowaniu i poznawaniu świata przez zmysły. Dzieci mogą bawić się szumiącymi rurami, gongami tybetańskimi, litofonami czy dzwonami rurowymi. Jest głuchy telefon do wspólnej zabawy, wir wodny, urządzenia do pomiaru wiatru.
Znalazło się też miejsce na bardziej tradycyjne atrakcje – huśtawkę gniazdową, tyrolkę, karuzelę, pierścień do balansowania. Kolorowe pagórki o różnej wysokości i bezpieczna nawierzchnia sprawiają, że najmłodsi mogą się tu wyszaleć bez obaw rodziców. Koparka w piasku to dodatkowy atut dla małych budowniczych.
Meteorologia to przewodni temat całego Centrum – stąd liczne elementy związane z pogodą, wiatrem i zjawiskami atmosferycznymi rozsiane po całym terenie.
Ścieżka edukacyjna i ogrody tematyczne
Na terenie parku rozstawiono 23 tablice edukacyjne, które przybliżają tematykę ochrony środowiska. Sporo uwagi poświęcono problemowi niskiej emisji CO2 i zanieczyszczenia powietrza – temat szczególnie istotny na Śląsku. Jedna z tablic ma wbudowaną aplikację mobilną, dzięki której można wyświetlić w rozszerzonej rzeczywistości 6 modeli domów 3D. Ciekawy sposób na pokazanie, jak różne rozwiązania budowlane wpływają na środowisko.
Ogród meteorologiczny nawiązuje do głównej myśli przewodniej parku. Obok niego znajduje się ogród geologiczny z kamiennymi głazami oraz sztuczną pasieką z ulami – elementy, które przybliżają lokalną bioróżnorodność. Jest też ogród roślin ozdobnych, który pokazuje, że ekologia i estetyka mogą iść w parze.
Dla kogo to miejsce?
Centrum sprawdzi się przede wszystkim jako cel rodzinnego wyjazdu. Dzieci mają tu mnóstwo przestrzeni do zabawy, a rodzice mogą usiąść na jednej z licznych ławek i po prostu odpocząć. Teren jest ogrodzony i zamykany na noc, co daje poczucie bezpieczeństwa – 28 kamer monitoringu dodatkowo to potwierdza.
Nie tylko rodziny z małymi dziećmi znajdą tu coś dla siebie. Szkoły chętnie organizują tu lekcje żywej biologii, a Gminny Ośrodek Kultury prowadzi warsztaty ekologiczne i tematyczne wycieczki. To też dobry punkt na krótki postój podczas rowerowej wycieczki po Zagłębiu – parking przy ulicy Złotej pomieści sporo pojazdów.
Park jest całodobowo monitorowany, a wszystkie furtki i bramy zamykane są na noc. Teren utrzymany w czystości, z dużą liczbą koszy na śmieci.
Trochę kontekstu – projekt Zagłębiowski Park Linearny
Centrum nie powstało w próżni. To element większego projektu „Zagłębiowski Park Linearny – rewitalizacja obszaru funkcjonalnego doliny rzek Przemszy i Brynicy”, w który zaangażowało się sześć gmin z Zagłębia Dąbrowskiego: Dąbrowa Górnicza jako lider, Będzin, Sosnowiec, Sławków, Siewierz i Psary. Koncepcję funkcjonowania Centrum opracowali Maria i Michał Augustyniakowie.
Inwestycja kosztowała prawie 4 miliony złotych, z czego aż 95% pochodziło z funduszy zewnętrznych. Oficjalne otwarcie nastąpiło w kwietniu 2022 roku i od razu miejsce zyskało popularność wśród mieszkańców okolicy.
Informacje praktyczne – jak dojechać, godziny otwarcia
Wstęp do Centrum jest bezpłatny. To istotna informacja, zwłaszcza dla rodzin z dziećmi – nie ma tu żadnych opłat ani ukrytych kosztów.
Godziny otwarcia: od 1 kwietnia do 30 września park jest otwarty w godzinach 8:00-21:00, w pozostałych miesiącach (październik-marzec) od 8:00 do 20:00.
Dojazd: Centrum znajduje się w Górze Siewierskiej przy ulicy Złotej 1 (kod pocztowy 42-575). To około 10 kilometrów od Będzina. Parking przy ulicy Złotej pomieści samochody odwiedzających. Dojazd samochodem z Będzina, Sosnowca czy Dąbrowy Górniczej zajmuje kilkanaście minut.
Ile czasu przeznaczyć: spokojne zwiedzanie z dziećmi to około 1,5-2 godzin. Jeśli dzieci będą chciały dłużej pobawić się na placu zabaw, warto zaplanować nawet 3 godziny. Samo wejście na wieżę i podziwianie widoków to kwadrans.
Dostępność: osoby poruszające się na wózkach inwalidzkich mogą skorzystać ze schodołazu, aby dostać się na wieżę widokową. Konieczne wcześniejsze uzgodnienie telefoniczne z GOK Psary: 32 267 22 59.
Teren jest zadbany, czysty i bezpieczny. Warto mieć to miejsce na liście podczas planowania wycieczki po Zagłębiu – zwłaszcza że nie kosztuje ani złotówki, a oferuje całkiem sporo atrakcji.